- 41
- 1000
- 1000
- 1000
ادب دعا و معنای آن
سخنرانی حجت الاسلام سید حسین مومنی با موضوع "ادب دعا و معنای آن"، سال 1405
دعا از امور مهم و خطیر در حیات انسان است. اول باید معنی دعا را انسان بداند. خدا رحمت کند مرحوم آیت الله ری شهری را که دو جلد کتاب ناب درباره دعا تألیف کرده اند، با موضوعاتی مثل چرا درهای اجابت بسته میشود، چرا دعا مستجاب نمیشود، علل تأخیر اجابت و موانع استجابت. این کتاب بر اساس کلمات معصومین علیهم السلام است و مطالب تحلیلی ندارد، فقط روایات ناب. معنی دعا از نظر علامه طباطبایی، دعا یعنی «یمیل الشیء»؛ یعنی انسان کاری انجام دهد، صدایی از او خارج شود که از رهگذر آن، خدا به او توجه کند و پس از این توجه، طرح درخواست کند. اینکه میگویند دعا یعنی خواستن، تعریف شی به غایت شی است، اما معنای اصلی در لغت، میل دادن خداست به سوی خود. اباعبدالله علیه السلام در اوج ابتلا که سه ساعت در خون خود میغلطد، دعا دارد، اما قبل از آن، با کارهایی خدا را به سمت خود متوجه میکند. مثل مناجات امیرالمؤمنین در مسجد کوفه قبل از صحبت با خدا. دعای کمیل هم همینگونه است: «اللهم إنی أسألک برحمتک التی وسعت کل شیء...» انسان با این کلمات، خدا را به سمت خود متوجه میکند و بعد طرح درخواست میکند. فرمودند از ادب در دعا غافل نشوید. ادب در دعا یعنی ببین با کی داری حرف میزنی! با خدا، که علت تحقق همه چیز در این دنیا مشیت اوست. خدا در قرآن میفرماید: «قُلْ یا عِبَادِیَ الَّذِینَ أَسْرَفُوا عَلَی أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللهِ...» خدا دارد میگوید بندههای من! حتی گنهکاران بیایند، مأیوس نشوند. این درگه ما، درگه نومیدی نیست. ببین با کی حرف میزنی، برای چی حرف میزنی، چطوری حرف میزنی. هر چه میخواهی از خدا بخواه، تمام گنجهای زمین و دست اوست. چرا گدایی را پیش هم نوعت میبری؟ خدا که نمرده است!
اگر خدا نخواهد جوابت را بدهد، اصلاً اجازه دعا کردن به تو نمیدهد. خدا در قرآن میفرماید: «إِذَا سَأَلَکَ عِبَادِی عَنِّی فَإِنِّی قَرِیبٌ أُجِیبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ» یعنی من جواب میدهم. بهترین کلمات، کلماتی است که از معصومین علیهم السلام رسیده است. صحیفه سجادیه را کنار سجاده بگذارید. امام سجاد علیه السلام برای مشکلات امروز هم دستورالعمل دارد.
سه نعمت که هم باید شکر کنیم و هم دعا کنیم:
1. ائمه کفر طمع کردند به مملکت ما، رهبر عزیزمان را شهید کردند، یارانش را به شهادت رساندند. نزدیک هشتاد روز است بدن آقا روی زمین است، اما حمد الهی را به جا میآوریم که در ظرف زمانی کوتاه، رهبری فرزانه به ما ارزانی داشت که هر پنج ویژگی عالم (در لسان امام عسکری علیه السلام) در او هست.
2. شکستهای پی در پی ائمه کفر. دشمن فکر کرد با شهادت آقا، مردم را از میدان به در میکند، اما خون شهدا هدر نمیرود. ناله پدر و مادرها جواب داد، این مردک قمارباز در مقابل اراده مردم زانو زد. خدا به شما مردم نظر دارد.
3. وحدت کلمهای که حدود پنجاه سال ندیده بودیم. دلها به هم نزدیک شده، مردم برای هم سفره پهن میکنند، کمک مومنانه میکنند. این دکل، قویترین دکل در این نظام مقدس است. مراقب باشید با بحث و منازعه و جدل، این دل ها از هم دور نشود. تا وقتی آقا امر فرموده، میدانها را محکم نگه دارید. کسی که میخواهد در جبهه اباعبدالله باشد، ماها همه زیر بیرق امام حسینیم. بیرق «یالثارات» را بلند کردیم. مردم هیچ جای عالم بیرق امام حسین را مثل ایران بلند نکردهاند.
دعا از امور مهم و خطیر در حیات انسان است. اول باید معنی دعا را انسان بداند. خدا رحمت کند مرحوم آیت الله ری شهری را که دو جلد کتاب ناب درباره دعا تألیف کرده اند، با موضوعاتی مثل چرا درهای اجابت بسته میشود، چرا دعا مستجاب نمیشود، علل تأخیر اجابت و موانع استجابت. این کتاب بر اساس کلمات معصومین علیهم السلام است و مطالب تحلیلی ندارد، فقط روایات ناب. معنی دعا از نظر علامه طباطبایی، دعا یعنی «یمیل الشیء»؛ یعنی انسان کاری انجام دهد، صدایی از او خارج شود که از رهگذر آن، خدا به او توجه کند و پس از این توجه، طرح درخواست کند. اینکه میگویند دعا یعنی خواستن، تعریف شی به غایت شی است، اما معنای اصلی در لغت، میل دادن خداست به سوی خود. اباعبدالله علیه السلام در اوج ابتلا که سه ساعت در خون خود میغلطد، دعا دارد، اما قبل از آن، با کارهایی خدا را به سمت خود متوجه میکند. مثل مناجات امیرالمؤمنین در مسجد کوفه قبل از صحبت با خدا. دعای کمیل هم همینگونه است: «اللهم إنی أسألک برحمتک التی وسعت کل شیء...» انسان با این کلمات، خدا را به سمت خود متوجه میکند و بعد طرح درخواست میکند. فرمودند از ادب در دعا غافل نشوید. ادب در دعا یعنی ببین با کی داری حرف میزنی! با خدا، که علت تحقق همه چیز در این دنیا مشیت اوست. خدا در قرآن میفرماید: «قُلْ یا عِبَادِیَ الَّذِینَ أَسْرَفُوا عَلَی أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللهِ...» خدا دارد میگوید بندههای من! حتی گنهکاران بیایند، مأیوس نشوند. این درگه ما، درگه نومیدی نیست. ببین با کی حرف میزنی، برای چی حرف میزنی، چطوری حرف میزنی. هر چه میخواهی از خدا بخواه، تمام گنجهای زمین و دست اوست. چرا گدایی را پیش هم نوعت میبری؟ خدا که نمرده است!
اگر خدا نخواهد جوابت را بدهد، اصلاً اجازه دعا کردن به تو نمیدهد. خدا در قرآن میفرماید: «إِذَا سَأَلَکَ عِبَادِی عَنِّی فَإِنِّی قَرِیبٌ أُجِیبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ» یعنی من جواب میدهم. بهترین کلمات، کلماتی است که از معصومین علیهم السلام رسیده است. صحیفه سجادیه را کنار سجاده بگذارید. امام سجاد علیه السلام برای مشکلات امروز هم دستورالعمل دارد.
سه نعمت که هم باید شکر کنیم و هم دعا کنیم:
1. ائمه کفر طمع کردند به مملکت ما، رهبر عزیزمان را شهید کردند، یارانش را به شهادت رساندند. نزدیک هشتاد روز است بدن آقا روی زمین است، اما حمد الهی را به جا میآوریم که در ظرف زمانی کوتاه، رهبری فرزانه به ما ارزانی داشت که هر پنج ویژگی عالم (در لسان امام عسکری علیه السلام) در او هست.
2. شکستهای پی در پی ائمه کفر. دشمن فکر کرد با شهادت آقا، مردم را از میدان به در میکند، اما خون شهدا هدر نمیرود. ناله پدر و مادرها جواب داد، این مردک قمارباز در مقابل اراده مردم زانو زد. خدا به شما مردم نظر دارد.
3. وحدت کلمهای که حدود پنجاه سال ندیده بودیم. دلها به هم نزدیک شده، مردم برای هم سفره پهن میکنند، کمک مومنانه میکنند. این دکل، قویترین دکل در این نظام مقدس است. مراقب باشید با بحث و منازعه و جدل، این دل ها از هم دور نشود. تا وقتی آقا امر فرموده، میدانها را محکم نگه دارید. کسی که میخواهد در جبهه اباعبدالله باشد، ماها همه زیر بیرق امام حسینیم. بیرق «یالثارات» را بلند کردیم. مردم هیچ جای عالم بیرق امام حسین را مثل ایران بلند نکردهاند.
تاکنون نظری ثبت نشده است